Thực trạng nhiễm độc hóa chất da cam/dioxin ở Việt Nam
Thứ 3, ngày 25/09/2018 | 03:59 PM (GMT +7)
Trong 10 năm từ 1961-1971, Quân đội Mỹ đã rải khoảng 80 triệu lít chất độc hoá học, bao gồm chất độc màu da cam có chứa dioxin, chất độc màu trắng để tàn phá rừng và chất độc màu xanh để tàn phá mùa màng. Trong 80 triệu lít chất độc hoá học có 61% là chất da cam chứa 366kg dioxin (dioxin là chất độc nhất trong các loại chất độc mà con người biết đến). Các nhà khoa học cho rằng chỉ cần 85gram dioxin hoà vào hệ thống cấp nước có thể giết chết toàn bộ một thành phố 8 triệu dân. Còn ở Miền Nam Việt Nam, Mỹ đã dùng 366kg dioxin gấp hàng mấy chục nghìn lần thì hậu quả vô cùng nặng nề.

I- MỤC TIÊU CỦA CÁC CHIẾN DỊCH PHUN RẢI CHẤT PHÁT QUANG CỦA MỸ LÀ GÌ.

1- Làm trụi lá cây ở những vùng quân giải phóng miền Nam Việt Nam kiểm soát. Phát hiện đường giao thông, các căn cứ của quân giải phóng để tiến hành các cuộc tập kích

2- Phá hoại mùa màng, cắt đường cung cấp thực phẩm tại chỗ của du kích và bộ đội địa phương, ngăn cản việc thành lập các khu quân sự của ta

3- Làm trụi lá cây, tạo vành đai trắng bảo vệ xung quanh các căn cứ quân sự, các đường vận chuyển và kho dự trữ của quân đội Mỹ và quân đồng minh nhằm phát hiện, ngăn chặn xâm nhập, tấn công của các lực lượng cách mạng

Với 3 mục tiêu trên Quân đội Mỹ đã tập trung phun rải xuống các căn cứ địa cách mạng như: Chiến khu C,Đ ở miền Đông Nam bộ, chiến khu Dương Minh Châu ở Bắc và Đông Bắc Tây Ninh, đặc khu rừng Sác, Cần Giờ, TP Hồ Chí Minh, đường mòn Hồ Chí Minh, các khu vực biên giới Lào, Căm Pu Chia. Để tạo thành những vùng trắng, sau khi dùng các chất phát quang, quân đội Mỹ thả tiếp bom Napan để đốt trụi những khu rừng. Đây là phương thức tác chiến rất dã man, huỷ hoại môi trường sống, làm cho các lực lượng vũ trang của ta gặp rất nhiều khó khăn. Nguy hiểm hơn là hậu quả của nó đối với sức khoẻ con người và môi trường thiên nhiên

II- TÁC HẠI CỦA CHẤT ĐỘC DA CAM/DIOXIN VỚI MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC HỆ SINH THÁI

Có 2 khu vực bị ảnh hưởng ô nhiễm  chất độc đó là:

1. Khu vực bị phun rải: Quân đội Mỹ phun rải chất phát quang mà chủ yếu là chất độc da cam khoảng 26.000km2 = 2.600.000ha. Các khu vực này phân bổ trên toàn Miền Nam. Tuỳ từng địa bàn, có nơi quân đội Mỹ rải không chỉ một làn mà rải nhiều lần. Nếu diện tích toàn miền Nam là 173.905,5km2 thì diện tích bị rải chiếm khoảng 15-20%

Theo kết quả điều tra, diện tích bị rải tại các địa phương như sau:

- Dưới 10% diện tích toàn tỉnh có: An Giang, Vũng Tàu, Kiên Giang, Đồng Tháp, Tiền Giang

- 10-20% là các tỉnh: Đắc Lắc, Lâm Đồng, Hậu Giang, Long An, Gia Lai, Quảng Nam, Đà Nẵng, Khánh Hoà, THuận Hải, Minh Hải, Cửu Long

20-30% là các tỉnh: Quảng Ngãi, Bến Tre, Phú Yên, Quảng Trị, Bình Định

-40-50% là các tỉnh: Thừa Thiên Huế, Tây Ninh

- Trên 50% là các tỉnh: Sông Bé, Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai

2. Về khu vực kho chứa chất độc hoá học

Khu vực tồn lưu Dioxin hiện nay là những nơi tàng trữ để quân Mỹ nạp lên máy bay đi phun rải, chủ yếu là các sân bay quân sự như: Tân Sơn Nhất, Biên Hoà, Đà Nẵng, còn các sân bay cất giữ tạm thời với số lượng hạn chế là: Phù Cát, Nha Trang và Tuy Hoà. Các sân bay quân sự trên có tồn lưu Dioxin cao gấp nhiều lần mức cho phép cần phải được xử lý

Ví dụ:

- Sân bay Biên Hoà: Theo số liệu của Bộ Quốc Phòng Mỹ, cuối năm 1969 đầu những năm 1970 một số tai nạn đã xảy ra dẫn đến rò rỉ khoảng 28.000 lít chất độc da cam và 10.000 lít chất độc màu trắng

- Sân bay Quốc tế Đà Nẵng: Có tổng diện tích là 892,5ha gồm 2 khu vực ô nhiễm. Khu ô nhiễm phía bắc đường Băng hiện là khu ô nhiễm nghiêm trọng nhất với nồng độ lên đến 365.000ppt. Khu bãi chứa nồng độ Dioxin lên đến 105.000ppt không có thực vật nào có thể mọc lên ở khu vực này và một lớp màu nâu đen cứng đã hình thành trên bề mặt đất

- Sân bay Phù Cát cách thành phố Quy Nhơn khoảng 28km cũng bị nhiễm nặng nhất là khu nạp là nhiễm độc cao nhất

3. Về tác hại chất độc màu da cam huỷ diệt môi trường ở miền Nam Việt Nam

- Hàng triệu ha rừng ở nội địa và rừng ngập mặn ở ven bờ bị rải chất độc màu da cam nhiều lần. Hậu quả là cây rừng bị trụi lá, khí hậu thay đổi vì độ ẩm giảm, cường độ chiếu sáng tăng, các cây non không phát triển hoặc bị tiêu diệt,đến mùa mưa đất bị xói mòn, thoái hoá dần. Nhiều vùng bị nhiễm nặng đến nay vẫn chưa có cây gì mọc lại. Do rừng bị tàn phá nặng nề nên chức năng bảo vệ môi trường của rừng phòng hộ đầu nguồn của 28 lưu vực sông cũng bị phá vỡ, gây nhiều thiệt hại trực tiếp và gián tiếp cho nền kinh tế. Hậu quả là trong nhiều năm qua, lũ lụt đã tàn phá nghiêm trọng lưu vực các con sông: Thạch Hãn, sông Hương, Sông Hàn, sông Thu Bồn, sông Trà Khúc, sông Côn, sông Vệ, sông Cầu, sông Ba gây nhiều thiệt hại về người và của cho nhân dân trong vùng

- Cây rừng bị trụi và nước bị ô nhiễm cũng ảnh hưởng đến động vật. Động vật chết vì thiếu thức ăn, vì không có nơi trú ẩn, vì uống nước bị nhiễm độc

- Tóm lại chất độc da cam/dioxin làm mất cân bằng sinh thái môi trường

Thực trạng tồn lưu chất phát quang/dioxin hiện nay tại các khu vực phun rải còn rất lớn như ở A so- A lưới, Bù Gia Mập, các hồ chứa nước quan trọng như: Dầu Tiếng, Trị An....

 

 

III- HẬU QUẢ CHẤT ĐỘC DA CAM/DIOXIN ĐỐI VỚI SỨC KHOẺ CON NGƯỜI

Năm 1970, Hội nghị Quốc tế về tác hại của hoá chất đến môi trường tổ chức tại Pháp. Giáo sư Tôn Thất Tùng- trưởng đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị đã thông báo về hậu quả các chất dộc hoá học đên ssức khoẻ con người Việt Nam

Hội nghị đã sơ bộ kết luận cuộc chiến tranh hoá học ở Việt Nam có 5 tác hại lớn đó là:

+ Huỷ diệt thiên nhiên

+ Tác động vào sức khoẻ con người và gây ra nhiều bệnh tật nặng nề đáng chú ý là lên hệ thần kinh

+ Gây ra nhiều tai biến sinh sản

+ Gây ra biến đổi gien, gây quái thai nặng nề và di truyền cho các thế hệ mai sau

+ Gây ung thư các loại

Chất độc da cam đã làm cho 4,8 triệu người Việt Nam bị phơi nhiễm, hơn 3 triệu người là nạn nhân trở lên, gây biết bao thảm cảnh không sao kể xiết. Rất nhiều gia đình có 3 nạn nhân trở lên. Có gia đình cả 15 người con đều là nạn nhân chất độc da cam. Hàng trăm nghìn nạn nhân đã chết, hàng trăm nghìn người đang vật lộn với bệnh tật hiểm nghèo. Các bệnh phổ biến ở con cháu các nạn nhân chất độc da cam là: Liệt hoàn toàn hay một phần cơ thể, mù, câm, điếc, thiểu năng trí tuệ, tâm thần, ung thư, tai biến sản sinh, dị dạng, dị tật bẩm sinh.

Ngày 20 tháng 2 năm 2008, Bộ Y tế ra quyết định số 09/2008/QĐ/BYT ban hành danh mục 17 bệnh tật dị dạng, dị tật có liên quan đến phơi nhiễm chất độc hoá học/dioxin bao gồm:

1, Ung thư phần mền

2, U lympho không Hodgkin

3, U lympho Hodgkin

4, Ung thư phế quả - phổi

5, Ung thư khí quản

6, Ung thư thanh quản

7, Ung thư tiền liệt tuyến

8, Ung thư gan nguyên phát

9, Bệnh đau tuỷ xương ác tính

10, Bệnh thần kinh ngoại biên cấp tính và bán cấp tính

11, Tật gai sống chẻ đôi

12, Bệnh trứng cá do Clo

13, Bệnh đái tháo đường type 2

14, Bệnh porphyrin xuất hiện chậm

15, Các bất thường sinh sản

16, Các dị dạng, dị tật bẩm sinh (đối với con của người bị nhiễm CĐHH/điôxin)

17, Rối loạn tâm thần

Đặc biệt chất độc da cam/dĩõin có thể di truyền qua nhiều thế hệ. ở Việt Nam di chứng da cam đã truyền sang thế hệ thứ 3, phần lớn những gia đình nạn nhân chất độc da cam đã và đang sống trong đau khổ, bệnh tật, đói nghèo và vô vọng. “Họ là những người nghèo nhất trong những người nghèo, người đau khổ nhất trong những người đau khổ

Từ 15 đến 18 tháng 11 năm 1993, tại Hà Nội, Hội thảo Quốc tế lần thứ 2 về chất độc hoá học diệt cỏ do Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam và tác hại lâu dài của nó đối với thiên nhiên và con người đã kết luận: “Chất độc da cam của Mỹ đã huỷ diệt thiên nhiên cây cỏ, huỷ diệt sức khoẻ con người, gây nhiều bệnh tật nặng nề, gây nên những biến đổi gen di truyền qua mẹ hoặc bố, gây tai biến sinh sản, quái thai, dị dạng, dị tật của những đứa con sinh ra, gây các bệnh ung thư...”

Phơi nhiễm chất dộc da cam không chỉ có người Việt Nam mà nhiều lính Mỹ, Hàn Quốc, Australia, Newzeland..từng tham chiến ở Việt Nam trước đây cũng mắc nhiều bệnh tật do phơi nhiễm chất độc da cam. ở Mỹ người ta cho biết ít nhất có 2,6 triệu lượt binh sĩ Mỹ bị phơi nhiễm chất dộc da cam. Chính phủ Mỹ mỗi năm phải trợ cấp cho các cựu chiến binh Mỹ bị bệnh liên quan đến chất độc da cam với số tiền hàng tỷ USD (năm 2010 là 13,5 tỷ USD). Còn ở Hàn Quốc theo Hội cựu chiến binh thương tật do chất độc da cam cho biết có 100 nghìn/300 nghìn lượt binh sĩ Hàn Quốc tham chiến ở Việt Nam là nạn nhân, trong đó có 20 nghìn người đã chết. Chính phủ Hàn Quốc trợ cấp cho các binh sỹ này mỗi năm 130 triệu USD

IV- VIỆT NAM VỚI VIỆC KHẮC PHỤC HẬU QUẢ CHIẾN TRANH HOÁ HỌC

 Từ lâu Đảng, Nhà nước đã quan tâm sâu sắc đến vấn đề CĐDC

1- Năm 1980, UB Quốc gia điều tra hậu quả chất độc hoá học do Mỹ sử dụng trong chiến tranh ở Việt Nam (Uỷ ban 10/80) được thành lập. Uỷ ban đã tiến hành nhiều công trình nghiên cứu, tổ chức nhiều cuộc hội thảo khoa học Quốc gia và quốc tế nhằm xác định quy mô, tác hại của cuộc chiến tranh hoá hcọ với môi trường và con người

2- Ngày 16/6/1997 Văn phòng Trung ương Đảng ra thông báo ý kiến của Thường vụ Bộ Chính trị “Chât độc hoá học do Mỹ dùng trong chiến tranh gây ra cho nhân dân ta những hậu quả nặng nề và lâu dài. Chúng ta cần chủ động, khẩn trương nghiên cứu, đánh giá chính xác và đầy đủ những hậu quả này và có những giải pháp cơ bản, toàn diện để khắc phục

3- Ngày 5/7/2002 Bộ Chính trị đã ra thông báo số 69/TB/TW về chủ trương của ta đối với việc giải quyết hậu quả của việc Mỹ sử dụng chất độc hoá học trong thời kỳ chiến tranh ở Việt Nam. Thông báo nêu rõ“Giải quyết hậu quả chất độc da cam/dioxin là vấn đề lâu dài, nhưng cũng là vấn đề rất cấp bách hiện nay”.... Do vậy thời gian tới cần tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt và có những biện pháp mạnh mẽ hơn để giải quyết có hiệu quả vấn đề phức tạp này... “Cần có chế độ chính sách và đầu tư kinh phí phù hợp để hỗ trợ, chăm sóc,chữa  trị cho các nạn nhân là cán bộ, chiến sỹ đã tham gia kháng chiến cũng như các đối tượng khác bị nhiễm chất độc da cam”, “Tăng cường vận động một số nước, tổ chức Quốc tế, tổ chức phi chính phủ...có khả năng hỗ trợ khắc phục hậu quả chất độc da cam, giúp đỡ các nạn nhân”

4- Ngày 29/6/5005, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội ban hành pháp lẹnh số 26/2005 về ưu đãi người có công với cách mạng, trong đó quy định người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hoá học và con đẻ của họ bị dị dạng, dị tật, suy giảm khả năng tự lực trong sinh hoạt, lao động là đối tượng được hưởng chế độ ưu đãi người có công với cách mạng

Mới đây nhất ngày 16/7/2012, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng (trong đó sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hoá học). Pháp lệnh có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2012. Theo đó để trợ giúp nạn nhân chất độc da cam/dioxin. hàng năm Chính phủ đã chi khoảng 800 tỷ dồng cho việc khắc phục hậu quả chất độc hoá học. Tính đến tháng 6/2009 có khoảng 175.000/600.000 người hoạt động kháng chiến và con đẻ của họ bị ảnh hưởng của chất độc hoá học đã được hưởng chế độ ưu đãi (chiếm 29,2%)

LV tổng hợp

Lượt xem:  598

Tin đã đưa
.