uct
Khu kinh tế mở Chu Lai - Tám năm xây dựng và phát triển
Khu kinh tế mở Chu Lai - Tám năm xây dựng và phát triển
Thứ 4, ngày 31/08/2011 | 03:30 PM (GMT +7)
Chủ trương xây dựng Khu kinh tế mở Chu Lai đã được Bộ Chính trị thông qua ở hai nhiệm kỳ 8 và 9 (tại Thông báo số 232-TB/TW ngày 10/7/1999 và Thông báo số 79-TB/TW ngày 27/9/2002) đến ngày 05 tháng 6 năm 2003, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 108/2003/QĐ-TTg thành lập Khu kinh tế mở Chu Lai trên địa bàn tỉnh Quảng Nam, chính thức xác lập mô hình khu kinh tế ven biển đầu tiên tại Việt Nam.

Sau 8 năm xây dựng và phát triển trong điều kiện vừa thử nghiệm, vừa tìm hướng đi, đến nay Khu kinh tế mở đầu tiên đã có những thành công bước đầu, song bên cạnh đó vẫn còn những khó khăn vướng mắc, tồn tại cần khắc phục để tồn tại phát triển.

Ngay sau khi được thành lập, Ban Quản lý Khu kinh tế mở Chu Lai đã tiến hành lập các đồ án quy hoạch cơ bản, làm cơ sở triển khai đầu tư xây dựng; tổ chức bồi thường, giải phóng mặt bằng tái định cư; thực hiện đầu tư các công trình hạ tầng kinh tế, xã hội thiết yếu; tiến hành nhiều hoạt động thu hút đầu tư trong và ngoài nước … Từ những việc làm đó đã tạo ra được quỹ đất sạch và hệ thống hạ tầng khung cơ bản đáp ứng yêu cầu của các dự án. Nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước đã tìm đến Chu Lai và không ít trong số đó đã đầu tư thành công tại Chu Lai. Đến 31/7/2011, trên địa bàn KKTM Chu Lai có tổng cộng 67 dự án được cấp phép đầu tư với tổng vốn đăng ký khoảng 5,7 tỷ USD, trong đó có 19 dự án đầu tư nước ngoài với tổng vốn 4,2 tỷ USD; 45 dự án đã đi vào hoạt động sản xuất kinh doanh; tổng vốn thực hiện đầu tư khoảng 650 triệu USD. Một số dự án có quy mô lớn như Tổ hợp Khu công nghiệp cơ khí ôtô Chu Lai Trường Hải vốn đầu tư gần 400 triệu USD; Khu nghỉ dưỡng Nam Hội An của Công ty liên doanh đầu tư Genting VinaCapital với tổng vốn đầu tư 4 tỷ USD; Nhà máy kính nổi Chu Lai công suất 1.300 tấn/ngày đêm, vốn đầu tư khoảng 150 triệu USD; Nhà máy sản xuất soda Chu Lai công suất 200.000 tấn/năm, vốn đầu tư 120 triệu USD; Nhà máy sản xuất tấm thu năng lượng mặt trời vốn đầu tư 390 triệu USD… Ngoài ra, hiện nay Ban Quản lý đang thực hiện thủ tục cấp phép cho dự án Khu đô thị kết hợp du lịch sinh thái của Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 5 với tổng vốn đầu tư 1,2 tỷ USD, Dự án sản xuất động cơ Hyundai của Liên doanh tập đoàn Hyundai và Trường Hải Thaco với tổng vốn đầu tư giai đoạn 1 là 165 triệu USD và đang xúc tiến dự án sản xuất và lắp ráp ôtô công suất 100.000 xe/năm của Tập đoàn KIA Hàn Quốc và một số dự án quan trọng khác.

Hoạt động của phần lớn các doanh nghiệp trên địa bàn KKTM Chu Lai đều có hiệu quả, đóng góp lớn vào sự phát triển chung của tỉnh Quảng Nam, nhất là đã tạo ra sản phẩm công nghiệp chủ lực, tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu 6 tháng đầu năm 2011 giá trị sản xuất công nghiệp tại KKTM Chu Lai đạt 800 tỷ đồng, chiếm 14,36% so với cả tỉnh; tổng số thu ngân sách phát sinh đạt 2.033 tỷ đồng, chiếm 58,2% thu ngân sách toàn tỉnh, dự kiến cả năm 2011 đạt 3.500 tỷ đồng. Riêng lĩnh vực lao động, các doanh nghiệp đã giải quyết việc làm thường xuyên cho hơn 11.000 lao động, trong đó có 90% là lao động người Quảng Nam và nhiều lao động làm việc tại các công trình xây dựng các nhà máy, khu du lịch tại KKTM Chu Lai; hiệu quả đầu tư vốn ngân sách cho KKTM Chu Lai được phát huy tối đa, theo tính toán thì cứ một đồng vốn ngân sách đầu tư cho KKTM Chu Lai đến nay đã thu hút được hơn 50 đồng vốn đầu tư của doanh nghiệp (100 triệu USD thu hút được 5.700 triệu USD) và tạo ra được gần 2 đồng thu ngân sách mỗi năm (2.000 tỷ đồng tạo ra 3.500 tỷ đồng).

Mặc dù có được những kết quả ban đầu nhưng so với những lợi thế về vị trí địa lý của KKTM Chu Lai cũng như so với các chủ trương ban đầu của Bộ Chính trị và Chính phủ về việc thành lập KKTM Chu Lai thì những kết quả nêu trên còn khiêm tốn và chưa đạt được mục tiêu mà Bộ Chính trị và Chính phủ đã đề ra. Ban Quản lý Khu kinh tế mở Chu Lai nhận thấy tồn tại một số nguyên nhân chủ yếu như cơ chế tài chính cho KKTM Chu Lai trong thời gian qua nhất là trong giai đoạn đầu mới thành lập không ổn định và không đáp ứng yêu cầu vốn đầu tư. Cơ chế ưu đãi đầu tư chưa thật sự hấp dẫn và thông thoáng để thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Một nguyên nhân không kém phần quan trọng ảnh hưởng đến sự phát triển của KKTM Chu Lai là đến nay vẫn chưa có được dự án động lực làm đòn bẩy kích thích các dự án khác cùng triển khai (ví dụ như mô hình Nhà máy lọc dầu của KKT Dung Quất, Nhà máy sản xuất thép tại KKT Vũng Áng). Đến nay, tỉnh Quảng Nam đã xác định dự án Khu công nghiệp cơ khí đa dụng và ôtô chính là dự án động lực tại KKTM Chu Lai. Bộ máy quản lý nhà nước của Ban Quản lý cũng như ở các địa phương, nhất là cấp xã chưa chuyển đổi kịp về nhận thức cũng như phương thức quản lý đối với yêu cầu phát triển khu kinh tế mang tầm quốc gia, quốc tế. Khung pháp lý của KKTM Chu Lai nói riêng và các khu kinh tế chưa đồng bộ, tương thích với hệ thống pháp luật Việt Nam. Hoạt động của KKT là hoạt động tổng hợp, đa ngành, đa lĩnh vực nhưng chỉ được điều chỉnh bởi Nghị định 29 của Chính phủ trong khi hầu hết các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành đều không quy định hoặc quy định một cách khái quát về khu kinh tế nên khó thực hiện. Trong thời gian qua, nhiều chủ trương của trung ương như cấp đăng ký kinh doanh, cấp phép thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện của thương nhân và doanh nghiệp du lịch nước ngoài, cấp chứng chỉ xuất xứ hàng hóa ... vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể.

Qua 8 năm xây dựng KKTM Chu Lai, Ban Quản lý nhận thấy rằng kết quả đạt được vẫn là cơ bản, từ chỗ là những khu vực cát trắng sản xuất nông nghiệp hiệu quả thấp thì đến nay có nhiều nhà máy tầm cỡ quốc gia đã mọc lên, đời sống nhân dân vùng dự án từng bước được nâng cao, những tồn tại nêu trên có thể khắc phục được nếu có những cơ chế, chính sách phù hợp. Điều đó đã khẳng định tính đúng đắn của chủ trương hình thành khu kinh tế với không gian kinh tế riêng và những chính sách đặc thù. Vì vậy, định hướng phát triển KKTM Chu Lai trong thời gian tới được tỉnh Quảng Nam xác định là: Tiếp tục xây dựng Khu kinh tế mở Chu Lai theo mô hình khu kinh tế tổng hợp, lấy công nghiệp cơ khí ôtô làm trung tâm, kết hợp với phát triển ngành công nghiệp phụ trợ, điện tử, công nghiệp có kỹ thuật cao. Đồng thời tập trung phát triển các ngành dịch vụ như du lịch, đô thị, vận tải hàng hoá và hành khách quốc tế, dịch vụ thương mại, trong đó dự án Khu nghỉ dưỡng Nam Hội An là dự án động lực. Có cơ chế, chính sách ưu đãi đầu tư thực sự thông thoáng,  hấp dẫn và được hưởng những cơ chế đặc thù nhằm huy động tổng hợp các nguồn lực tạo ra hạ tầng hoàn thiện để thu hút được các nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng và đầu tư phát triển sản xuất - kinh doanh, làm đầu tàu thúc đẩy sự phát triển tỉnh Quảng Nam nói riêng và góp phần hình thành, phát triển vùng kinh tế động lực miền Trung.

Thùy Dung - CTTĐT_QNA (Nguồn chulai.gov.vn)

Lượt xem:  4,076

Tin đã đưa
.