Anh Năm Công- một nhà lãnh đạo cách mạng kiên trung, thực tiến, uyên bác của Đảng

Bản in | Quay lại | A+ A A- | Đọc bài viết

Thứ 4, ngày 27/06/2012 | 08:41 AM (GMT +7)
Anh Năm Công- một nhà lãnh đạo cách mạng kiên trung, thực tiến, uyên bác của Đảng

 Cách mạng Tháng 8-1945, mới tuổi thành niên tôi chưa biết gì về cách mạng nhưng vẫn cầm gậy gộc chạy theo dòng người nối tiếp nhau đi cướp chính quyền phủ Tam Kỳ. Ngày ấy, trong dòng người cuồn cuộn kéo đi biểu tình hô vang khẩu hiệu: đả đảo phát xít Nhật, ủng hộ Việt Minh... lại xen lẫn những tiếng xầm xì về ông Võ Toàn (tức Võ Chí Công) và bà Phan Thị Nể (người bạn đời anh Năm Công ngày nay) của đất Quảng đứng lên lãnh đạo cướp chính quyền trong tỉnh. Từ khi bắt đầu tham gia công tác ở quê nhà, tôi đã dần dần tìm hiểu biết rõ Võ Toàn và Phan Thị Nể là hai người con của đất Quảng hoạt động cách mạng đã từng bị tù đày dưới chính quyền tay sai của thực dân Pháp ở Quảng Nam.

Cách mạng Tháng Tám thành công, Anh Võ Toàn là một cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong Ban bạo động khởi nghĩa giành chính quyền của tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng, một trong bốn tỉnh giành chính quyền sớm nhất cả nước.
Gần 30 năm được gần gũi công tác, giúp anh Năm Công từ khi anh là Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Thủy sản, Nông nghiệp; Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; rồi Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư; Chủ tịch Hội đồng Nhà nước; và Cố vấn Ban Chấp hành Trung ương Đảng, tôi có ấn tượng sâu sắc anh là một nhà lãnh đạo trung kiên của Đảng, suốt đời vì sự nghiệp cách mạng đã có công lao to lớn đối với sự nghiệp giải phóng miền Nam và xây dựng chủ nghĩa xã hội trên nước ta.
Sinh ra và lớn lên trên quê hương kiên trung, bất khuất và trong một gia đình cách mạng, anh thanh niên Võ Toàn đã sớm giác ngộ cách mạng, từng lăn lộn trong phong trào yêu nước sục sôi chống Pháp ở Trung Kỳ và sau khi có Đảng ra đời anh trở thành người đảng viên cộng sản năm 1932.
Là một cán bộ cốt cán của Đảng bộ Quảng Nam - Đà Nẵng có công lao to lớn trong việc gây dựng cơ sở đảng và tổ chức quần chúng cách mạng trong tỉnh vào thời kỳ đầu của Đảng bộ, anh Võ Chí Công hoạt động năng nổ, bất chấp hiểm nguy dưới sự khủng bố đàn áp dã man của chế độ thực dân Pháp. Lịch sử Đảng bộ Quảng Nam - Đà Nẵng đã ghi công và mãi mãi biết ơn anh trong giai đoạn lịch sử này.
Tháng 8-1945 là cán bộ chủ chốt của Ban bạo động khởi nghĩa giành chính quyền ở tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng, vạch kế hoạch huy động quần chúng cướp chính quyền ở các phủ, huyện trước, sau đó mới tập trung lực lượng giành chính quyền ở tỉnh lỵ thị xã Hội An. Khi đến Hội An, tình hình thực tế ở đây đã có đủ điều kiện chín mùi: Chính quyền tay sai đã dao động, lực lượng quần chúng đã chuẩn bị sẵn sàng và lực lượng cách mạng trong lòng địch hưởng ứng v.v. Anh báo cáo xin ý kiến tập thể, lãnh đạo và quyết định thay đổi ngay kế hoạch, phối hợp với tổ chức bạo động địa phương huy động quần chúng bao vây, tiến công vào các cơ quan đầu não ngụy quyền tỉnh và giành chính quyền nhanh chóng về tay nhân dân. Đó là sự chỉ đạo năng động, sáng tạo, biết dựa vào quần chúng và thực tế tình hình để hành động cách mạng - đúng đắn - giành thắng lợi quyết định.
Cuối năm 1957, đồng chí Võ Chí Công được ra miền Bắc dự họp Bộ Chính trị và Trung ương bàn về Cách mạng miền Nam. Từ thực tế ở chiến trường Khu V, đồng chí đã nhất trí cao với Đề cương Cách mạng ở miền Nam do đồng chí Lê Duẩn và các đồng chí lãnh đạo Trung ương Cục miền Nam khởi thảo và tích cực tham gia xây dựng Nghị quyết 15 của Trung ương, mở ra một bước ngoặt lịch sử cho cách mạng ở miền Nam phát triển.
Năm 1965, bị thất bại nặng nề trong "chiến tranh đặc biệt", đế quốc Mỹ chọn địa bàn Quảng Nam - Đà Nẵng đưa quân Mỹ ào ạt đổ bộ vào Đà Nẵng và xây dựng căn cứ quân sự Chu Lai để tiến hành "chiến tranh cục bộ". Tình hình đó trong quân dân ta xuất hiện tư tưởng sợ Mỹ, lo lắng ta có đánh thắng được Mỹ không? Đồng chí Võ Chí Công với Khu ủy và Quân khu quyết định lấy thực tế để giải quyết tư tưởng; chủ trương xây dựng vành đai diệt Mỹ của nhân dân và đánh trận phủ đầu tiêu diệt một đại đội quân Mỹ tại Núi Thành (26-5-1965) - Chu Lai. Chiến thắng trận đánh Mỹ ở Núi Thành đã mở ra khả năng quân dân ta đánh được Mỹ và thắng Mỹ, giải quyết được tư tưởng có tính chiến lược trong giai đoạn mới của cuộc kháng chiến chống Mỹ. Thắng lợi diệt Mỹ ở Núi Thành lúc bấy giờ là nguồn động viên hết sức quan trọng để quân dân ta tiếp tục tiến công quân Mỹ - ngụy giành thắng lợi tiếp theo trên khắp chiến trường miền Nam Việt Nam.
Đặc biệt vào những tháng ngày cuối cùng quyết định thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, sau chiến thắng vang dội của quân dân  ta đánh chiếm Buôn Ma Thuột (10-3-1975), đồng chí Võ Chí Công với cương vị Bí thư Khu ủy kiêm Chính ủy Quân khu V đang nghiên cứu chiến trường, đã sớm có nhận định địch sẽ rút bỏ Tây Nguyên, cộng với tình hình thắng lợi của ta ở Mặt trận Quảng Trị - Huế, tàn quân địch khắp nơi chạy về co cụm tại căn cứ quân sự khổng lồ Đà Nẵng để củng cố lực lượng. Mặc dù tại Đà Nẵng có đến 10 vạn quân, nhưng trong tình thế thất trận, hoang mang dao động, còn bọn tướng lĩnh thì hò hét tuyên bố tử thủ Đà Nẵng, nhưng lộ ra hiện tượng trốn thoát trước.
Một tình thế mới xuất hiện, đồng chí Võ Chí Công đã táo bạo đề nghị với Trung ương và đồng chí Tổng Bí thư Lê Duẩn cho phép sử dụng các lực lượng vũ trang và quần chúng nổi dậy chớp thời cơ tấn công bất ngờ, giải phóng Đà Nẵng, ngược lại với kế hoạch ban đầu của Bộ Tổng tham mưu lúc đó là tập trung quân tấn công giải phóng các tỉnh chung quanh, cô lập Đà Nẵng, sau đó dồn lực lượng giải phóng Đà Nẵng. Được sự đồng ý của Bộ Chính trị và điện của đồng chí Lê Duẩn, đồng chí Võ Chí Công cùng Khu ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu V, Đảng bộ Quảng Nam - Đà Nẵng trực tiếp chỉ đạo quân dân tấn công vào sào huyệt các cơ quan đầu não ngụy quân, ngụy quyền giải phóng nhanh chóng Đà Nẵng ngày 29-3-1975. Giải phóng được Đà Nẵng có ý nghĩa vô cùng quan trọng mở rộng hành lang thuận lợi cho quân dân cả nước ta tiến về giải phóng Sài Gòn trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử mùa xuân 1975.
Sau ngày miền Nam được hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất, đồng chí Võ Chí Công được Đảng giao trọng trách Phó Thủ tướng phụ trách mặt trận nông lâm nghiệp - thủy sản. Đây là một nhiệm vụ hết sức nặng nề đối với một đồng chí lãnh đạo chiến tranh ra làm kinh tế.
Tuy vậy, anh khẳng định là sự nghiệp cách mạng mới, không được thoái thác mà phải ra sức làm tròn nhiệm vụ được giao. Tư duy mới đầu tiên của anh khi làm Bộ trưởng Bộ Thủy sản đã nhận rõ qua mấy chục năm hình thành các hợp tác xã và quốc doanh, đánh bắt cá, quy mô hợp tác xã quá lớn, các quốc doanh của ngành mặc dù có đầy đủ phương tiện nhưng làm ăn ngày càng thua lỗ, không phát triển được chỉ vì bị động trong khó khăn của nền kinh tế, mà nhất là bị gò bó trong cơ chế quản lý bao cấp các cơ sở luôn ỷ lại Nhà nước cung cấp đầy đủ các điều kiện xăng dầu, ngư cụ v.v. thì mới hoạt động, không có thì nằm yên. Từ thực tế này, đồng chí Võ Chí Công đã đi vào quần chúng trao đổi cách làm ăn và quyết định tháo gỡ khó khăn. Đồng chí đề nghị Chính phủ cho tổ chức lại các hợp tác xã nghề cá theo thuyền nghề truyền thống của ngư dân và các quốc doanh đánh cá thì cho phép sử dụng các phương tiện sẵn có, tự lực, tự lo liệu nhiên liệu để hoạt động, Nhà nước không cung cấp nữa. Từ quyết định sáng suốt này các cơ sở hợp tác xã và quốc doanh thủy sản đã vươn lên vượt khó, đẩy mạnh hoạt động một cách chủ động đem lại kết quả tự nuôi mình và phát triển. Ngành thủy sản tự xóa bỏ bao cấp, từng bước phát triển và sau này trở thành một ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước.
Đặc biệt trên mặt trận nông lâm nghiệp, nông thôn trong một thời gian dài các xã nông nghiệp và quốc doanh làm ăn ngày càng xuống dốc: nhiều HTX dần dần đi đến tan rã, xã viên bỏ việc sản xuất chung ra làm đất 5% hoặc bỏ HTX đi làm nghề khác vì đói kém, các hiện tượng tiêu cực phổ biến trong các HTX. Do thực tế bức xúc trong những năm 1979-1980 một số HTX đã "phá rào" tìm cách "làm chui" tự bỏ cách khoán đội, khoán việc theo kiểu cũ, thực hiện khoán hộ hoặc khoán trực tiếp cho người lao động xã viên. Cách làm mới này của các HTX làm chui đã đưa lại hiệu quả kinh tế rõ rệt: năng suất lao động, sản phẩm, thu nhập của lao động tăng lên, nông dân đồng tình, cứu được đói nhưng chưa được Đảng và Nhà nước cho phép vì bị ràng buộc bởi điều lệ cũ của HTX do Nhà nước quy định.
Với trách nhiệm người lãnh đạo mặt trận nông nghiệp, đồng chí Võ Chí Công luôn trăn trở với tình hình này. Đồng chí quyết định đi đến tận nơi các HTX làm chui, ra đồng ruộng gặp xã viên, khảo sát tình hình thực tế như HTX Đồ Sơn (Hải Phòng) nơi làm chui đầu tiên và nhiều HTX ở Thái Bình, Hà Nam Ninh v.v.
Rút kinh nghiệm từ thực tiễn đồng chí đã viết thư cho Tỉnh ủy Vĩnh Phú chỉ đạo điểm cách khoán mới này ở HTX Thổ Tang huyện Vĩnh Tường, là cái nôi của phong trào "làm chui, khoán hộ". Qua sơ kết thí điểm và thực tế nhiều nơi, đồng chí Võ Chí Công đã ủng hộ cách làm mới này. Đồng chí đề nghị Bộ Chính trị và Chính phủ cho tổ chức lại các HTX nông nghiệp cho đúng với quy luật sửa đổi cơ chế quản lý HTX cũ, đồng thời Đảng và Nhà nước có thái độ rõ ủng hộ cách khoán mới trong các HTX.
Tình hình "khoán chui", khoán mới đã lan rộng khắp nơi không chỉ ở miền Bắc mà cả ở miền Trung và Nam Bộ, không ngăn cản nổi đồng chí Võ Chí Công đề nghị Ban Bí thư có Thông báo số 22 (tháng 10-1980) để ổn định sản xuất; uốn nắn lệch lạc, biểu thị đồng tình của Đảng, xác định tính pháp lý của khoán mới trong các HTX, xã viên có quyền chọn cách làm ăn, cách khoán trong HTX của mình, chờ quyết định chính thức của Bộ Chính trị. Thông báo số 22 không được các địa phương phổ biến rộng rãi mà chỉ phổ biến theo quan điểm của từng địa phương.
Đến tháng 1-1981, Bộ Chính trị quyết định đổi mới cách khoán mới trong các HTX nông nghiệp. Đồng chí Võ Chí Công được giao nhiệm vụ dự thảo nội dung chỉ thị của Bộ Chính Trị về việc này. Sau đó, Chỉ thị 100 của Ban Bí thư đã được ban hành mở ra một bước ngoặt của sự đổi mới cơ chế quản lý của HTX nông nghiệp và cơ chế quản lý mới kinh tế nông nghiệp, phong trào khoán mới theo Chỉ thị 100 đã lan tỏa nhanh chóng trong cả nước.
Khoán sản phẩm là sáng kiến của quần chúng nông dân, nhưng công lao to lớn của đồng chí Võ Chí Công là người lãnh đạo đã đi sâu sát thực tế, tổng hợp sáng kiến và kinh nghiệm thực tiễn của quần chúng đề xuất với Đảng và Nhà nước quyết định những chủ trương đúng đắn để lãnh đạo phong trào quần chúng thực hiện.
Từ kinh nghiệm thực tế đổi mới cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp, Bộ Chính trị giao cho đồng chí Võ Chí Công làm Trưởng tiểu ban nghiên cứu đổi mới cơ chế quản lý kinh tế và đồng chí đã đề nghị Trung ương ban hành nhiều chủ trương và biện pháp đổi mới góp phần quan trọng về đổi mới quản lý kinh tế chung và xây dựng đường lối đổi mới toàn diện  ở nước ta mà Đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng đã xác định.
Sau Đại hội lần thứ VI của Đảng, đường lối đổi mới toàn diện của nước ta từng bước triển khai trên các lĩnh vực. Năm 1987 đồng chí Võ Chí Công được Đảng và Quốc hội bầu làm Chủ tịch Hội đồng Nhà nước, đồng chí đã lãnh đạo Hội đồng Nhà nước và Quốc hội thực thi đường lối đổi mới trong hoạt động và sinh hoạt của Quốc hội, chủ yếu là cải tiến lề lối làm việc, thực hiện thật sự dân chủ trong sinh hoạt của Quốc hội nhằm nâng cao vai trò trách nhiệm của đại biểu của dân trong Quốc hội. Hoạt động của Quốc hội từ đây đã bỏ tính chất hình thức trở thành cơ quan lập pháp cao nhất, từng bước xây dựng một Nhà nước pháp quyền có hiệu lực của dân, do dân và vì dân. Đồng thời với việc lãnh đạo Hội đồng Nhà nước và Quốc hội xây dựng hàng loạt các luật và pháp lệnh mới để quản lý kinh tế xã hội, đồng chí Võ Chí Công được Đảng và Quốc hội cử làm Chủ tịch  Ủy  ban Sửa đổi Hiến pháp năm 1980 của nước ta cho phù hợp với đường lối đổi mới. Trong quá trình nghiên cứu soạn thảo nội dung sửa đổi Hiến pháp, trong một số cán bộ, chuyên gia có những quan điểm và xu hướng đòi sửa toàn bộ Hiến pháp, xây dựng Hiến pháp theo kiểu tư bản và quan trọng nhất là đòi xóa  bỏ Điều 4 công nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản trong Hiến pháp cũ. Đồng chí Võ Chí Công là người trụ cột cùng với Ủy ban của Quốc hội kiên quyết đấu tranh bảo vệ những nguyên tắc và nội dung cơ bản của Hiến pháp năm 1980, giữ vững nội dung Điều 4 về vai trò lãnh đạo của Đảng đối với đất nước, chỉ sửa đổi những điểm không còn phù hợp với đường lối đổi mới, cản trở sự phát triển đất nước. Hiến pháp sửa đổi năm 1992 là luật cơ bản cho Quốc hội nước ta xây dựng hệ thống luật pháp trong thời kỳ đổi mới tiếp theo.
Tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII (6-1992), do tuổi cao đồng chí tự nguyện thôi giữ các chức vụ lãnh đạo Đảng và Nhà nước để các đồng chí trẻ thay thế, đó cũng là tấm gương sáng cho các thế hệ cán bộ noi theo.
Trong cuộc đời  hoạt động của mình, đồng chí Võ Chí Công thấm nhuần và vận dụng năng động sáng tạo lời dạy của Bác là "Dĩ bất biến, ứng vạn biến"; luôn rèn luyện mình và phấn đấu thực hiện đạo đức cần kiệm dân, luôn quán triệt tư tưởng lấy dân làm gốc để hành động.
Đồng chí Võ Chí Công xứng đáng là một trong những học trò xuất sắc của Bác Hồ và được Đảng và Nhà nước tặng thưởng “Huân chương Sao Vàng". Làm việc lâu năm với đồng chí Võ Chí Công tôi nhận  rõ đồng chí là người ít nói dài dòng, rất trân trọng thực tế và chất lượng. Tôi đã ghi nhớ trong nhiều cuộc họp của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đồng chí thường phát biểu ngắn gọn bày tỏ quan điểm hoặc ý kiến của mình trên từng vấn đề đặt ra và có nội dung tốt.
Tôi tự hào về đất Quảng đã sinh  ra một nhà lãnh đạo cách mạng kiên trung, thực tiễn, uyên bác của Đảng là đồng chí Võ Chí Công.
Xin kính chúc anh đại thọ, liêm chính, chí công, vô tư của Bác. Phong cách lãnh đạo sát thực tế, sát cơ sở, sát dân, dựa vào dân. 

Theo Báo Quảng Nam

Lượt xem:  3,268

Ý kiến độc giả
{{NguoiGui}}   ()
gửi lúc {binding NgayGui, convert=dateConverter}
{{ HienThiNoiDung(NoiDung,TrangThai)}}
Chưa có bình luận nào của độc giả.
Tin đã đưa